Όλα τα προϊόντα

Στους λίγους φίλους που μπόρεσα να κάνω, στης ζωής τα θολά κύματα, συγκαταλέγεται ο Γιώργος Τζιλιάνος.

Αυτός ήρθε να με σώσει στα πρώτα τεύχη του “01” όταν δύο ξεντερίσματα μ’ άφησαν ξεκρέμαστο, μικρόψυχα κι εκδικητικά, πιστεύοντας ότι θα το κλείσω. Κι έτσι θα γινόταν. Δεν είχα ιδέα τότε από εκδόσεις, φωτοσύνθεση, τυπογραφεία κ.λ.π. (προ κομπιούτερ) ήταν ένας κυκεώνας τεχνικών απαιτήσεων κι εγώ, είχα μπει μόλις στο άθλημα, ορμητικός πλην άσχετος.

Ήξερα τι θέλω, αλλά δεν ήξερα πως γίνεται. Και στο δεύτερο τεύχος είχα βρεθεί χωρίς art director.
Απευθύνθηκα στον Τζιρτζιλάκη, βασικό συντελεστή του αρχιτεκτονικού περιοδικού Τεύχος, που έβγαινε τότε. Σπουδαίο και από αισθητική. Του ζήτησα να με φέρει σε επαφή με τον άνθρωπο που το έστηνε. Τον Γιώργο. Συναντηθήκαμε στο χαώδες γραφείο του 01, μια Κυριακή πρωί, πάνω από τη Βαρβάκειο. Σε ένα λεπτό είχαμε γίνει φίλοι. Το τρίτο τεύχος του 01, βγήκε σαν να μη συμβαίνει τίποτε. Και ήταν καλύτερο από πριν.

Έκτοτε 30+ χρόνια περάσανε και ζήσαμε, όπως ζουν οι φίλοι. Με γλύκες και ξινίλες κι εξομολογήσεις και κραιπάλες και ταξίδια -σαν εραστές δίχως σεξ.

Και να τώρα που τα δύο αυτά μοιραία πρόσωπα έρχονται ξανά, μαζί, κρατώντας το βιβλίο του Γιώργου με τα ταρώ του Καραγκιόζη.

Τα είχε σχεδιάσει όταν ήταν σπουδαστής στη Ρώμη, τότε που έδεσε η φιλία του με τον Τζιρτζιλάκη -άλλος βαθύς δεσμός ακλόνητος μέσα στα χρόνια.

Δεν ξέρω από ταρώ, ποτέ δεν κοίταξα πέρα απ’ τον ίσκιο μου, ξέρω μονάχα τα ταρώ του Νταλί και τα ταρώ της κυρίας Σόζοστρις του Έλιοτ. Αλλά καταλαβαίνω το σαγηνευτικό μυστήριο του πράγματος. Όπως και την δαιμονική ταύτιση του Τρελού με τον Καραγκιόζη.

Ωστόσο ξέρω ότι κρατάω ένα βιβλίο πανέμορφο, που μόλις εκδόθηκε από την Κάππα Εκδοτική. Με όλες τις φιγούρες των Ταρώ ζωγραφισμένες ως μορφές θεάτρου σκιών από τον Γιώργο. Και όλες τις σημασίες της κάθε μιας στο πλάϊ, σαν ευχή, ή βασκανιά. Το ξεφυλλίζω με συγκίνηση. Και με συγκίνηση διαβάζω τα σημειώματα του φίλου μου -από τα οποία αναδημοσιεύω ορισμένα αποσπάσματα.

Τυπώθηκαν μόνο 100 αντίτυπα. Διατίθενται μόνο εδώ και στο σάϊτ της Κάππα Εκδοτικής.

Στάθης Τσαγκαρουσιάνος

KAI ΤO ΚΑΚΟ; Όταν κανένας δε σταυρώνει πια το μαξιλάρι σου και δεν υπάρχει ποιός θα σε φυλάξει. Το κακό δεν είναι έννοια, δεν είναι καν ιδέα, αλλά πράγμα, φόβος ακατέργαστος, που αναδύεται από τα βαθύτερα κοιτάσματα του ύπνου και της στέρησης και σέρνεται μέσα στα όνειρα, εκεί όπου έννοια και πράγμα δεν ξεχωρίζουν ακόμα. Εκεί πάλι βρίσκονται, αν σκύψεις να τα δεις και τα πιάσεις από χάμω, λόγια ξόρκια από παμπάλαιες διαθήκες, ψίχουλα και πετραδάκια που τ’ άφησαν πίσω τους όσοι πλανήθηκαν στο σκοτεινό δάσος και χάθηκαν στη νύχτα της ψυχής, σκόρπιες ψηφίδες μύθων. Μυθοποιός λοιπόν και ελευθερώτρια παγιδευμένων φαντασμάτων, νυχτερινή και φεγγαροντυμένη· μυθοποιός που άλλον τέτοιο ή άλλην τέτοια δεν έχουμε στην ελληνική ποίηση. Μυθοποιός, γιατί μονάχα ο μύθος μπορεί να πλαισιώσει το κακό, να το μιλήσει και να το σκορπίσει στον άνεμο. Όταν το κακό δεν χωράει σε μύθους, τότε νικά, τότε σε κατακυριεύει.

Ποιά έγκατα, ποιά βίωση βαθύτερη του φόβου, και ο λόγος πάντα άπεφθος ; Ο ρυθμός, ο ανεύρετος ρυθμός του κόσμου, αυτός φυλάγει απ’ το κακό αφού κανένας δε σταυρώνει πια το μαξιλάρι σου. Ο ρυθμός είναι το ξόρκι για όσα δεν εξαγοράζονται, το κέρμα που κρατάς σφιχτά στα δόντια για να φτάσεις στον βυθό, εκεί όπου μόνο οι τολμηροί αυτοδύτες κατεβαίνουν ασυνόδευτοι, κι ύστερα πάλι ν’ ανεβείς, αν είσαι από τους τυχερούς. Και ρυθμός είναι η ανθρώπινη ανάσα, ο μιλημένος μύθος, ο άλλος τρόπος ν’ αναπνέουμε που μας τον μάθαιναν τα ποιήματα, σχεδόν μια ευεργεσία. Αλλά οι ποιητές εκείνον τον καιρό ήταν αθάνατοι.