Μπορούμε να έχουμε έγκυρη γνώση του παρελθόντος αφού αυτό δεν υπάρχει πια; Τι είναι τα γεγονότα και σε τι διαφέρουν από τα συμβάντα; Η ιστοριογραφία ανακαλύπτει τις ιστορίες που διηγείται ή τις φιλοτεχνεί; Πώς μπορούμε να έχουμε πρόσβαση στις σκέψεις και στις προθέσεις ιστορικών υποκειμένων; Τι εννοούμε όταν λέμε «θα μας κρίνει η ιστορία»; Μοιάζουν οι ιστορικοί με δικαστές, με ψυχαναλυτές ή με ντετέκτιβ; Μπορεί πεποιθήσεις του παρελθόντος που μας φαίνονται σήμερα παράλογες να ήταν εύλογες και ορθολογικές; Πώς να κατανοήσουμε την αντικειμενικότητα στην ιστορία; Ως ουδετερότητα, ως αμεροληψία, ως απόλυτη σύλληψη της πραγματικότητας; Είναι η ουδετερότητα αρετή για τον/την ιστορικό; Είναι η ιστορία επιστήμη ή μία τέχνη που διδάσκει και συγκινεί; Αν η ιστορία δεν επαναλαμβάνεται όπως λέγεται συχνά, γιατί να τη μελετάμε; Αυτά και άλλα ανάλογα ερωτήματα εξετάζει η φιλοσοφία της ιστορίας όχι για να δώσει οριστικές απαντήσεις, αλλά για να φέρει στο φως και να διασαφηνίσει μέσα από φιλοσοφική ανάλυση πολλές από τις όψεις αυτών των θεμάτων ώστε να εκτιμήσουμε καλύτερα τα ιστοριογραφικά κείμενα, να απολαύσουμε πιο στοχαστικά τις ιστορικές αφηγήσεις και γα κατανοήσουμε πληρέστερα τις διαμάχες σχετικά με την ιστορία.
Παύλος Καστανάς
Τα τελευταία χρόνια, η ανθρωπότητα πραγματοποίησε μια συγκλονιστική διανοητική επανάσταση. Χάρη στην επιστημονική μέθοδο, κατανοήσαμε σε βάθος τους φυσικούς νόμους που διέπουν το Σύμπαν και σημειώσαμε πρωτοφανή τεχνολογικά άλματα. Τα διαστημόπλοιά μας διάβηκαν την ηλιόπαυση και εξήλθαν στον διαστρικό χώρο, ενώ τα μεγάλα διαστημικά τηλεσκόπια φανέρωσαν έναν ωκεανό τρισεκατομμυρίων γαλαξιών, επιτρέποντάς μας να ταξιδεύουμε νοητά στα βάθη του χώρου και του χρόνου.
Παρά τη σαρωτική αυτή πρόοδο, εξακολουθούμε να παλεύουμε με τα σκοτάδια του ανορθολογισμού και των πρωτόγονων ενστίκτων μας, επιδεικνύοντας συμπεριφορές που αντιστοιχούν σε περασμένους αιώνες.
Στο βιβλίο αυτό, ο αστροφυσικός Παύλος Καστανάς μας προσκαλεί σε ένα θαρραλέο ταξίδι, μέσα από το οποίο αναδύεται μια αισιόδοξη, ειρηνική προοπτική για την ανθρωπότητα, διαμορφωμένη από τις ανακαλύψεις της Αστροφυσικής και της σύγχρονης επιστήμης. Οι σελίδες του μας ταξιδεύουν σε κορυφαίες στιγμές της ιστορίας των επιστημών που μεταμόρφωσαν την ανθρώπινη σκέψη, σε αινιγματικά και εντυπωσιακά φαινόμενα του μακρόκοσμου και του μικρόκοσμου, στο παρελθόν και το μέλλον του Σύμπαντος, στη διαρκή σύγκρουση ορθολογισμού και ανορθολογισμού, και σε βαθιά υπαρξιακά και ποιητικά νοήματα που συγκινούν και εμπνέουν.
Μέσα από αυτή τη συναρπαστική διαδρομή, φανερώνεται η ανάγκη να υιοθετήσουμε μια νέα φιλοσοφία, βασισμένη στην επιστημονική πρόοδο και την επίγνωση της θέσης μας στο Σύμπαν. Μια φιλοσοφία που θα μας επιτρέψει να πορευτούμε ενωμένοι προς το μέλλον, με ρεαλισμό αλλά και με βαθιά εκτίμηση για τη μοναδικότητα της ύπαρξής μας.
Χρίστος Γεωργαλάς
Ιατρική εν μέσω γενοκτονίας
“Δεν ήρθα γιατί τους λυπάμαι.
Ήρθα γιατί τους θαυμάζω.”
Ο Χρίστος Γεωργάλας, καθηγητής Χειρουργικής Κεφαλής και Τραχήλου, βρέθηκε για δεύτερη φορά στη Γάζα, στο νοσοκομείο Νάσερ, ως εθελοντής για ένα μήνα την Άνοιξη του 2025.
Το βιβλίο αυτό αποτελείται από σημειώσεις που κράτησε και φωτογραφίες που τράβηξε ζώντας και δουλεύοντας στο μεγαλύτερο ενεργό νοσοκομείο της Γάζας, Απρίλιο και Μάιο του 2025. Περισσότερο από μια καταγραφή σε πρώτο πρόσωπο μιας γενοκτονίας, είναι ένας φόρος τιμής στη δύναμη και την ομορφιά των ανθρώπων της Γάζας και των υγειονομικών της, των πραγματικών ηρώων αυτής της ιστορίας.
Τα έσοδα του βιβλίου θα δοθούν στη MAP – Medical Aid for Palestinians και στο March to Gaza Ελλάδας.
Ντόρις Λέσινγκ
Η Χάριετ και ο Ντέιβιντ παντρεύονται στην Αγγλία της δεκαετίας του ’60. Σε πείσμα της κοινωνικής αναταραχής γύρω τους, θέλουν να φτιάξουν μια μεγάλη, παραδοσιακή οικογένεια κι αγοράζουν μια επαρχιακή έπαυλη για να στεγάσουν το όνειρό τους. Στα χρόνια που ακολουθούν αποκτούν τέσσερα παιδιά και σιγά σιγά υφαίνουν αυτό το κουκούλι οικογενειακής θαλπωρής και ευτυχίας.
Όμως το πέμπτο παιδί έρχεται να ανατρέψει τα δεδομένα: Ο Μπεν γεννιέται παραμορφωμένος και αφύσικα δυνατός, με κτηνώδη και φονικά ένστικτα. Γρήγορα γίνεται ξεκάθαρο πως κανείς δεν είναι ασφαλής όσο βρίσκεται κι εκείνος στο σπίτι. Η Χάριετ και ο Ντέιβιντ βλέπουν όσα έχτισαν ως τώρα να απειλούνται από το ίδιο τους το παιδί, ένα παιδί που δεν ξέρουν καν αν μπορούν να αγαπήσουν.
Σε αυτή τη σύγχρονη ιστορία τρόμου η νομπελίστρια Doris Lessing φωτίζει με ρεαλιστικό αλλά και αποτρόπαιο τρόπο τις πιο σκοτεινές πλευρές της γονεϊκότητας και κάνει ένα ειρωνικό σχόλιο για την «τέλεια» οικογένεια, τους κάθε είδους κοινωνικούς αποκλεισμούς αλλά και την ίδια την εφήμερη φύση της ευτυχίας.




